Gözümüzden Kaçmayanlar
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Avrupa’nın yaşadığı beşinci sıcak hava dalgasının ardından aşırı sıcakların küresel ısınmayla birlikte daha sık, daha şiddetli ve daha uzun süreli hale geldiği uyarısında bulundu; 350.org’un analizine göre İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin petrol ve gaz fiyatlarını yükseltmesi, Türkiye’ye şimdiden 9,04 milyar dolarlık ek maliyet getirdi; Avustralya’da bir yunusun H5N1 kuş gribinden öldüğü ilk kez doğrulandı.
Gözde İVGİN
Belçika’nın doğusundaki High Fens doğa rezervinde çıkan yangın, yaklaşık 3 bin hektarlık alanı etkiledi ve ülkenin kayıtlardaki en büyük orman yangını olarak tarihe geçti. Yedi gün süren müdahalenin ardından kontrol altına alınan yangında turbalık alanlar, çam ağaçları ve yürüyüş parkurları zarar görürken, bölgedeki müdahalenin yeniden alevlenme riskine karşı daha uzun süre devam etmesi bekleniyor.
*
Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda 81 ilin iklim riskleri, seragazı emisyonları, azaltım hedefleri, eylemleri ve finansman ihtiyaçlarını ortaya koyacak Yerel İklim Değişikliği Eylem Planları hazırlanacak. 4 Ağustos’ta yürürlüğe giren yönetmeliğe göre her ilde koordinasyon kurullarının 31 Aralık 2026’ya kadar kurulması gerekiyor.
*
Hürmüz Boğazı’nda aylardır hareketsiz bekleyen 1.500’den fazla geminin gövdelerinde biriken deniz canlılarının, gemilerin yeniden sefere çıkması halinde farklı bölgelere taşınarak biyolojik istilalara yol açabileceği uyarısı yapıldı. Biological Invasions dergisinde yayımlanan araştırmaya göre mikroorganizmalar, algler ve omurgasızlardan oluşan “biyolojik kirlenme” yerel türleri ve balıkçılığı tehdit edebileceği gibi gemilerin yakıt tüketimini de %25’e kadar artırabilir.
*
Dünya Meteoroloji Örgütü, El Niño’nun Ağustos-Ekim 2026 döneminde güçlenerek küresel sıcaklıkları artırmasını ve yağış düzenlerini önemli ölçüde değiştirmesini bekliyor. WMO, gelişen güçlü El Niño koşullarına pozitif Hint Okyanusu Dipolü’nün de eşlik etmesinin özellikle Hint Okyanusu çevresinde kuraklık, sel ve orman yangını risklerini artırabileceğini belirtiyor.
*
Nepal-Tibet sınırındaki Rasuwa bölgesinde meydana gelen sel ve toprak kaymasında en az yüzlerce kişi hayatını kaybederken, yüzlerce kişi de hâlâ kayıp. İlk değerlendirmeler, Tibet tarafında bir buz çığının Lhende Nehri’ni geçici olarak tıkaması ve ardından Bhote Koshi Nehri’nde ani su yükselmesine yol açmış olabileceğine işaret ediyor.
*
AccuWeather’ın ön değerlendirmesine göre Avrupa’daki orman yangınları 2026’da şimdiye kadar 530 bin hektardan fazla alanı yok ederken, toplam ekonomik kayıp ve hasarın 15,6 ila 19,1 milyar euro arasında olduğu tahmin ediliyor. Yangınların büyük bölümünün haziran sonundan bu yana meydana geldiği belirtilirken, sezonun 2025’teki yüksek seviyelerle benzer bir seyir izlediği ifade ediliyor.
*
350.org’un analizine göre İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin petrol ve gaz fiyatlarını yükseltmesi, Türkiye’ye şimdiden 9,04 milyar dolarlık ek maliyet getirdi. Gerilimin yıl sonuna kadar sürmesi halinde bu maliyetin 24,59 milyar dolara kadar çıkabileceği öngörülürken, hesaplamaya enflasyon, gıda ve gübre fiyatlarındaki artış gibi dolaylı etkiler dahil edilmiyor.
*
İstanbul Küçükçekmece’de en az 50 leyleğin tren yolundaki elektrifikasyon hattında akıma kapılarak ölmesi ve Mersin’de elektrik direğine konan leyleklerin yaşamını yitirmesinin ardından, elektrik hatlarının kuşlar açısından yarattığı risk yeniden gündeme geldi. Uzmanlar, geniş kanatlı leylek ve akbabaların iki farklı hatta aynı anda temas ederek elektrik akımına kapılabildiğine dikkat çekerken, hatların izole edilmesi ve daha görünür hale getirilmesinin riski azaltabileceği belirtiliyor.
*
New York’un Bronx Nehri’nde yaklaşık 100 yıl sonra su samuru görüldü. Hareket sensörüyle çalışan bir kamera tarafından kaydedilen Kuzey Amerika su samuru, 1900’lü yılların başından bu yana Bronx Nehri’nde görülen ilk örnek oldu. Uzmanlar, tek bir gözlemin bölgede kalıcı bir popülasyon bulunduğunu kanıtlamadığını ancak nehrin onlarca yıllık restorasyon çalışmalarının ardından yerli yaban hayatını yeniden destekleyebilecek duruma geldiğini belirtiyor.
*
Florida’da deniz kaplumbağası yuvalarında rekor kırıldı. 2026 sezonunda Florida’daki bazı bölgelerde caretta caretta yuvalarının sayısı şimdiye kadarki en yüksek seviyeye ulaşırken, Juno Beach’teki Loggerhead Marinelife Center 13.770’ten fazla yuva tespit etti. Uzmanlar artışı onlarca yıllık koruma çalışmalarının önemli bir sonucu olarak değerlendirirken, koruma mevzuatındaki olası değişikliklerin bu kazanımları tehdit edebileceği uyarısında bulunuyor.
*
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Avrupa’nın yaşadığı beşinci sıcak hava dalgasının ardından aşırı sıcakların küresel ısınmayla birlikte daha sık, daha şiddetli ve daha uzun süreli hale geldiği uyarısında bulundu. WMO’ya göre Avrupa’daki aşırı sıcaklar bu yıl El Niño’dan kaynaklanmıyor; kalıcı yüksek basınç sistemleri, olağanüstü sıcak denizler ve kurak topraklar da sıcaklıkları artırıyor.
*
Dünyanın en yaşlı kara hayvanı 194 yaşında. St. Helena Adası’nda yaşayan Jonathan adlı Seyşeller dev kaplumbağası, 2026’da 194 yaşına ulaşarak Guinness World Records tarafından yaşayan en yaşlı kara hayvanı olarak kayda geçti. Yaklaşık 1832’de doğduğu tahmin edilen Jonathan, 1882’de adaya getirildiğinde zaten tamamen erişkin durumdaydı; eski bir fotoğrafın bulunması da yaşına ilişkin tahminleri destekledi.
*
Karayipler’deki bir derin deniz araştırmasında 20 yeni deniz türünün izine rastlandı. Trinidad ve Tobago açıklarında yürütülen araştırmada ahtapot, mercan, etçil sünger ve küçük ıstakoz türlerinin de aralarında bulunduğu yaklaşık 20 tür, bilim insanları tarafından “muhtemel yeni türler” olarak değerlendirildi. Ekip ayrıca ülkenin sularında daha önce hiç gözlemlenmemiş en az 54 tür kaydetti; keşif sırasında kedi gözlerini andıran yapısıyla dikkat çeken nadir bir false catshark da görüntülendi.
*
Avustralya’da bir yunusun H5N1 kuş gribinden öldüğü ilk kez doğrulandı. Güney Avustralya’nın Goolwa bölgesinde ölü bulunan yunusun testinin pozitif çıkması, virüsün ülkede kuşlardan memelilere yayılımının ulaştığı noktayı gösterirken; uzmanlar, deniz memelileri arasında özellikle toplu halde yaşayan fok ve deniz aslanlarının daha yüksek risk taşıdığına dikkat çekiyor.
EKOIQ
