EKOIQ
Arılar ve diğer tozlaştırıcılar, ekosistemlerin sağlığı ve gıda güvenliği açısından hayati öneme sahip. Özellikle arılar, biyolojik çeşitliliğin korunmasına yardımcı olmakla birlikte gıda üretiminin devamını da sağlıyor, çünkü tükettiğimiz her üç kaşık gıdadan biri tozlaşmaya bağlı. 20 Mayıs Dünya Arı Günü’nün 2026 teması ise “İnsanlar ve Gezegen için Arılarla Birlikte: Hepimizi Ayakta Tutan Bir Ortaklık” olarak belirlendi.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu bundan dokuz yıl önce 20 Mayıs tarihini “Dünya Arı Günü” olarak kabul ederken, günün 2026 teması, çevreyi korumak ve beslenmek adına insanların ve arıların beraber çalışmalarına odaklanıyor.
Dünya Arı Günü için 20 Mayıs’ın seçilmesinin nedeni ise bu tarihin modern arıcılık tekniklerini geliştiren ve doğduğu ülke olan Slovenya’da arıcılığın öncülerinden biri kabul edilen 18. yüzyıl uzmanı Anton Jansa’nın doğum günü olması.
Arıların ve diğer tozlaştırıcıların, ekosistemlerin sağlığı ve gıda güvenliği açısından hayati öneme sahip olduğunu hatırlatan günle, özellikle arıların biyolojik çeşitliliğin korunmasına yardımcı olmaları ve gıda üretiminin devamını sağlamalarındaki katkıya dikkat çekiliyor. Nitekim bugün tükettiğimiz her üç kaşık gıdadan biri tozlaşmaya bağlı.
Arıların Korunması Çevreyi ve İnsanları Korumak Anlamına Geliyor
Arılar, gıda üretimi ve gıda güvenliği, sürdürülebilir tarım ve biyoçeşitliliğin devamı açısından da önemli. Ayrıca iklim değişikliğinin etkilerinin azaltılmasına ve çevrenin korunmasına önemli katkılar sunuyor. Dolayısıyla uzun vadede arıların ve arıcılık sektörünün korunması, yoksulluk ve açlığın azaltılmasına, sağlıklı bir çevrenin ve biyoçeşitliliğin korunmasına yardımcı olacak.
Öte yandan tarımda yoğun monokültür üretim yöntemleri ve pestisitlerin yanlış kullanımı, tozlaştırıcılar için ciddi tehditler oluşturmaya devam ediyor. Bu uygulamalar, onların besin kaynaklarına ve yuvalama alanlarına erişimini azaltıyor, zararlı kimyasallara maruz bırakıyor ve bağışıklık sistemlerini zayıflatıyor. Bu nedenle “Dünya Arı Günü” kapsamında BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), üye devletleri, kuruluşları, araştırma ve eğitim kurumlarını, sivil toplumu, özel sektörü, çiftçileri, arıcıları ve tüm bireyleri arıları ve diğer tozlaştırıcıları korumaya davet ediyor.
Binlerce Yıldır Süren Bir Ortaklık
Dünya Arı Günü’nün 2026 teması ise “İnsanlar ve Gezegen için Arılarla Birlikte: Hepimizi Ayakta Tutan Bir Ortaklık” olarak belirlendi. Binlerce yıldır arılar ve insanlar yakın ve sürekli gelişen bir ilişki paylaşıyor. Dünyanın dört bir yanındaki topluluklar, gıda ve geçim kaynakları için arılara dayanırken arılar da çoğu zaman kültürel kimliğin bir parçası haline gelmiş durumda. Bal avcılığından çok çeşitli arıcılık sistemlerine kadar uzanan bu ilişki, farklı çevre koşullarına, teknolojilere ve sosyokültürel ihtiyaçlara uyum sağlayarak sürekli bir evrim geçirdi.
Bu nedenle Dünya Arı Günü’nün bu yıl odağı, insanların ve arıların çevreyi ve insan yaşamını beslemek ve sürdürmek için nasıl birlikte çalıştığı üzerine. 2026 kampanyası binlerce yıl boyunca farklı kültürlerde ve coğrafyalarda arıcılığın geçirdiği dönüşümü öne çıkarırken, arı üretimini ve sağlığını geliştiren yenilikçi yaklaşımları da teşvik etmeye çalışıyor. Ayrıca temayla kadınlar ve gençler dahil olmak üzere arıcıların geçim kaynaklarının desteklenmesine de dikkat çekmek amaçlanıyor.
Bir yandan da geleneksel bilginin ve modern teknolojilerin sürdürülebilir arıcılığa nasıl katkı sağlayabileceğini; ortaklıkların ve kapsayıcı yaklaşımların hem tozlaştırıcılar hem de insanlar için sürdürülebilir bir geleceği güvence altına almaya nasıl yardımcı olabileceği vurgulanıyor.
