110 milyon yılı aşkın süredir yaşamının büyük kısmını kıtalararası denizlerde geçiren deniz kaplumbağaları, günümüzde insan faaliyetleri nedeniyle tehlike altında. Bilinçsiz deniz avcılığı, bölgeye atılan ip, ağ ve misinalar, denize ve sahile bırakılan plastik atıklar, kontrolsüz kıyı yapılaşması, sahillerde ateş yakılması gibi faaliyetler deniz kaplumbağalarının yuvalarına ve yavrularına zarar veriyor.
Dünya Deniz Kaplumbağaları Günü her yıl, deniz kaplumbağalarının önemine ve türün karşı karşıya kaldığı tehditlere dikkat çekmek amacıyla hatırlanıyor. 2000 yılında bir araya gelen kaplumbağa koruma örgütleri, ünlü deniz kaplumbağası koruma uzmanı Dr. Archie Carr’ın doğum gününü onurlandırmak için 16 Haziran gününü “Dünya Deniz Kaplumbağaları Günü” olarak belirledi. 110 milyon yılı aşkın süredir yaşamının büyük kısmını kıtalararası denizlerde geçiren yedi deniz kaplumbağası “Dermochelys coriacea, Eretmochelys imbricata, Lepidochelys kempii, Lepidochelys olivacea, Chelonia mydas, Caretta caretta, Natator depressus” günümüzde insan faaliyetleri nedeniyle tehlike altında.
Deniz kaplumbağalarının iki türü “Caretta caretta” ve “Chelonia mydas” Akdeniz’de yuvalıyor. Yumurtalarını gece kumsalda açtığı çukurlara gömen deniz kaplumbağaları, bir kerede 100 yumurta bırakabiliyor ve yavrular iki aylık kuluçka döneminin ardından gece olunca yumurtadan çıkarak başarabilirse denize ulaşıyor.
Küresel Isınma Tehlikesi
Deniz kaplumbağalarının cinsiyeti kuma gömülü yuvalarındaki sıcaklığa bağlı. Yuva sıcaklığı 26 derecenin altındaysa yumurtadan çıkan kaplumbağalar erkek, 32 derecenin üzerindeyse dişi oluyor. Yuva sıcaklığının 26-32 derece arasında olması durumunda ise erkek-dişi oranı %50-50 olarak gerçekleşiyor. Ve günümüzde küresel ısınmaya bağlı olarak erkek bireylere dişilerden az rastlanması, deniz kaplumbağalarını neslini tehlikeye atıyor.
Deniz kaplumbağalarını tehdit eden diğer faktörlerin başında bilinçsiz deniz avcılığı, bölgeye atılan ip, ağ ve misinalar, denize ve sahile bırakılan plastik atıklar, kontrolsüz kıyı yapılaşması geliyor. Özellikle deniz sularına karışan tek kullanımlık plastikler, birçok deniz kaplumbağasının ölümüne yol açıyor. Sahillerde ateş yakılması, motorlu araçların kullanılması, yoğun ve yapay ışıklar da yuvalara ve yavrulara zarar veriyor.
Her yıl 16 Haziran’da koruma örgütleri; sergiler, plaj temizliği ve deniz kaplumbağalarının korunmasına yönelik eğitim seminerleri ile toplumsal farkındalık yaratmaya çalışıyor. Deniz kaplumbağalarını korumak adına bireysel olarak alınabilecek bazı önlemler de var:
- Deniz kaplumbağalarını koruma çalışmalarını desteklemek için bir çevre örgütüne bağış yapabilirsiniz.
- Tek kullanımlık plastik kullanımından uzak durabilirsiniz.
- Plastik ve zararlı atıkların su yollarına atılmasını engelleyebilirsiniz.
- #DünyaDenizKaplumbağasıGünü etiketiyle sosyal medyada paylaşım yaparak deniz kaplumbağalarının karşılaştığı tehlikelere dikkat çekebilirsiniz.







